ประคบร้อน ประคบเย็น ต่างกันยังไง เวลาปวดประคบอะไร?

0
114

คุณรู้หรือไม่ ประคบร้อน ประคบเย็น ต่างกันยังไง อาการไหน ประคบอะไรกันแน่?

อุบัติเหตุเป็นเรื่องที่หลายคนไม่ได้คาดคิดและไม่อยากให้เกิดขึ้นมา อย่างเวลาเล่นกีฬาก็สามารถก่อให้เกิดการบาดเจ็บตามร่างกายได้ เช่น ข้อเท้าแพง กล้าเนื้อฉีดขาดและอื่นๆอีกมากมาย อาการบาดเจ็บเหล่านี้เราอาจจะช่วยบรรเทาได้ด้วยการปฐมพยาบาล ซึ่งการปฐมพยาบาลด้วยวิธีที่ถูกต้องก็จะช่วยทำให้อาการฟกช้ำหรือบาดเจ็บทุเลาลงได้ ส่วนใหญ่แล้วคนเรามักจะใช้วิธีประคบ แต่เราจะทราบได้อย่างไรว่าอาการไหนควรประคบเย็น และอาการไหนควรประคบร้อน?

อาการแบบไหนควรประคบเย็น
สิ่งแรกที่ควรพิจารณาก็คือ อาการเจ็บปวด เพราะหากถ้าหากเจ็บปวดที่เกิดขึ้นนั้นเป็นอาการเจ็บปวดแบบเฉียบพลันและมีอาการบวมและอักเสบร่วมด้วยทำให้ทำการประคบเย็น สาเหตุที่ต้องประคบเย็นก็เพราะว่า อาการบวมที่เกิดจากเส้นเลือดบริเวณนั้นจะมีการฉีกขาดทำให้เลือดนั้นไหลออกมากและเมื่อเราทำการประคบเย็น เจ้าความเย็นจะช่วยทำให้เส้นเลือดหดตัวและทำหน้าที่เปรียบเสมือนยาชาช่วยลดอาการบวมได้ แต่หากเราทำในทางกลับกันซึ่งนั้นก็คือการประคบร้อนหรือใช้วิธีนวดด้วยยาหม่องหรือน้ำมันมวยมันก็จะไปกระตุ้นการไหลเวียนของเลือดทำให้เส้นเลือดขยายตัว ไม่เพียงเท่านั้น มันยังทำให้บวมและปวดมากขึ้นอีกด้วย

อาการแบบไหนควรประคบร้อน
การประคบร้อนจะให้ผลที่แตกต่างจากการประคบเย็นโดยสิ้นเชิง เพราะการประคบร้อนจะทำให้ระบบการไหลเวียนของเลือดมีการทำงานมากขึ้น ดังนั้นควรพิจารณาที่ระยะเวลา ถ้าหากอาการปวดแบบที่กล่าวมาข้างต้นนั้นถ้าเวลาผ่านไป 48 ชั่วโมง เลือดจะหยุดไหล และบริเวณผิวหนังตรงนั้นมักมีสีเขียวหรือม่วงแบบช้ำๆซึ่งนั่นก็แสดงว่ามีเลือดคั่งค้างอยู่ข้างใน จากนั้นเราก็ค่อยมาทำการประคบร้อนกัน นอกจากนี้แแล้วยังใช้กับอาการปวดที่เป็นๆหายๆมานานกว่า 6 สัปดาห์และอาการปวดนั้นจะมีอาการร่วมกับอาการตึงของกล้ามเนื้อ หรือเป็นอาการเรื้อรังมานานเช่น ข้ออักเสบ เอ็นอักเสบ ก็จะใช้วิธีประคบร้อนแทน เนื่องจากความร้อนจะไปทำให้เลือดมีการขยายตัว ทำให้เลือดสามารถไหลเวียนได้ดีขึ้นและนั้นก็จะเป็นการช่วยลดอาการปวดและตึงของกล้ามเนื้อได้นั่นเอง

วิธีทำประคบเย็น : อาการเจ็บปวดแบบเฉียบพลันและมีอาการบวมและอักเสบร่วมด้วย ควรทำทันทีในช่วงระหว่าง 24-48 ชั่วโมงแรกหลังจากเกิดอุบัติหรืออาการดังที่กล่าวมา เพื่อเป็นการลดอาการเกร็งของกล้ามเนื้อ โดยจะใช้ถุงเย็นประคบเย็นทิ้งไว้นาน 15-20 นาที และพัก 20 นาที ทำเช่นนี้สลับกันไปวันละ 2-3 ครั้ง ถ้าเป็นอาการปวดศรีษะจากไมเกรนก็อาจจะใช้เจลประคบเย็นหรือใช้ผ้าขนหนูผืนเล็กๆ ไปจุ่มกับน้ำเย็นแล้วนำมาประคบไว้ที่หน้าผากเพื่อลดอาการปวดหัวไมเกรนได้เช่นกัน

วิธีประคบร้อน : ทำหลังจากเกิดอาการที่กล่าวมาไปแล้ว 48 ชั่วโมงหรือหลังจากอาการบวมลดลง แผลปิดสนิดแล้ว ที่ทำเช่นนั้นก็เพราะเป็นการช่วยทำให้กล้ามเนื้อผ่อนคลายและเพื่อให้เลือดไหลเวียนมาซ่อมแซ่มบริเวณนั้น โดยจะประคบไว้ครั้งละประมาณ 15-20 นาที แต่ข้อควรระวังก็คืออย่างให้ถุงประคบร้อนนั้นร้อนจนเกินไปหรือร้อนเกิน 45 องศาเซลเซียส เพราะหากร้อนมากอาจจะทำให้ผิวหนังของเรานั้นเกิดความรู้สึกแสบร้อนได้
สรุปว่าก่อนที่จะทำการปฐมพยาบาล ประคบร้อน หรือ ประคบเย็น ก็ควรพิจารณาจากอาการก่อนที่จะทำการประคบเพื่อให้อาการปวด หรือบวมนั้นลดลงได้อย่างถูกวิธี เพราะถ้าทำผิดวิธีก็อาจทำให้อาการแย่ลงได้ การใช้ยาหม่องนวดหรือทาก็จะให้ผลเหมือนกับการประคบร้อน เวลาที่หกล้มใหม่ๆเรามักนิยมใช้ยาหม่องหรือเอาน้ำมันมานวดกัน ต่อไปนี้ลองเปลี่ยนวิธีมาเป็นการประคบเย็นแทนกันนะคะ โดยอาจจะใช้น้ำแข็งหรือมีถุงประคบเย็น cool-hot pack ติดไว้ในตู้เย็นก็ดีค่ะ เพราะเราไม่มีทางรู้ได้ว่าจะเกิดอุบัติเหตุขึ้นตอนไหน

ขอบคุณที่มา: รายการ Did You Know?

ทิ้งคำตอบไว้

Please enter your comment!
Please enter your name here